Paul van Gerven
11 December 2015

Op het Max Planck Institute for Plasma Physics in het Duitse Greifswald heeft de Wendelstein 7-X-fusiereactor donderdag zijn eerste plasma geproduceerd. Daarmee is na twintig jaar van voorbereiding en constructie de eerste stap gezet om erachter te komen of zogenaamde stellarator-reactoren de weg wijzen naar een bijna onuitputtelijke energiebron.

De Wendelstein-7-X is niet de eerste, maar wel de grootste stellarator-fusiereactor ter wereld. Hij is, in tegenstelling tot de bekendere tokamak-reactor die voor het Iter-project wordt geconstrueerd, zo ontworpen dat hij de vorm volgt die het fusieplasma aanneemt. Daardoor kan een stellarator in principe continu werken. Een tokamak werkt noodgedwongen met pulsen, omdat het plasma maar eventjes in bedwang kan worden gehouden.

Het ontwerp van de Wendelstein-7-X is een kunststukje op zich. De wanden van het apparaat zijn wonderlijk gekronkeld en de positionering van de magneten eromheen luistert uiterst nauw. Het ding heeft daarom wel iets wel van een gigantische cirkelvormige wokkel. Alleen met supercomputers kon de juiste configuratie worden berekend.

Voor het eerste experiment gebruikten de Max Planck-onderzoekers helium, dat gemakkelijker in een plasma is om te zetten maar waarmee geen fusiereacties kunnen worden opgewekt. Pas over een jaar wordt het edelgas verruild voor de echte brandstof, waterstof. Ook daarmee zal de Wendelstein-7-X nooit meer energie produceren dan hij gebruikt, maar de onderzoekers hopen wel te kunnen aantonen dat dit type reactor geschikt is als energiecentrale.

 advertorial 

Free webinar ‘Modernizing your code base with C++20’

As many production tool chains now adopt C++20 features, the potential this brings is unlocked. What advantages can recent versions offer to your code base? In this webinar we’ll look at the great improvements C++ has gone through and how features like concepts and ranges can transform your code. Register for 2 February, 4PM.