Nieke Roos
14 September 2017

Voor zijn groeiende business van complete chips heeft Ansem meer mankracht nodig dan het Leuvense kan leveren. Met de uitbreiding naar Enschede boort de asic-specialist een nieuwe bron van talent aan.

Ansem is Leuven aan het ontgroeien. De asic-specialist heeft in zijn geboortestad nu 49 medewerkers, maar kan er onvoldoende chipontwerptalent vinden om aan zijn toenemende behoefte te voldoen. ‘Er is de laatste jaren meer en meer vraag gekomen naar asics’, verklaart ceo Stefan Gogaert. ‘Die kunnen we niet meer alleen beantwoorden met de mensen in Leuven. Vandaar dat we zijn gaan kijken op andere plaatsen.’

De zoektocht heeft Ansem naar Enschede gebracht. Op het Kennispark aldaar werkt het sinds 1 april met vijf nieuwe mensen aan analoge, mixed-signal- en rf-projecten. Het bedrijf heeft Clemens Mensink aangetrokken om de Twentse vestiging te leiden en verder uit te bouwen. Mensink heeft zijn sporen verdiend bij ‘buurman’ Axiom IC (nu Teledyne Dalsa), dat hij mede oprichtte in 2007.

Ansem_Gogaert_Mensink_Nauta__foto_Gijs_van_Ouwerkerk_
Ceo Stefan Gogaert (links) en businessdevelopmentmanager Clemens Mensink (midden) van Ansem in gesprek met UT-hoogleraar Bram Nauta tijdens de opening van de nieuwe vestiging in Enschede. Foto: Gijs van Ouwerkerk

Sterker ecosysteem

Vlak voor de zomervakantie vierde Ansem de opening van het nieuwe kantoor. Onder de aanwezigen was Bram Nauta, hoogleraar ic-design aan de Universiteit Twente. Zijn kweekvijver was een belangrijke reden voor de Leuvenaren om neer te strijken in Enschede. ‘De groep van Bram Nauta is zeer sterk’, licht Gogaert toe. ‘Daarbij ken ik Clemens al van oudsher. Dat samen maakt Enschede een heel goede plaats om een vestiging te beginnen.’ Het eerste Twentse talent heeft Ansem al binnen: vier van de vijf nieuwe medewerkers op het Kennispark komen van de UT.

Mensink is niet alleen een oude bekende van Gogaert, maar ook van Nauta. ‘Ik ben in 1996 aan de UT gepromoveerd bij Hans Wallinga, met Bram als begeleider’, aldus de manager van Ansems Enschedese vestiging. ‘Bram werkte toen nog bij Philips Research. Ik was zijn eerste promovendus. Later is hij naar de UT gekomen, als opvolger van Wallinga.’ Elf jaar na zijn promotie stond Mensink met Simon Louwsma, Daniël Schinkel en Ed van Tuijl, drie andere wetenschappers uit de groep van Nauta, en voormalig Ericsson-manager Gerard Hoogendijk aan de wieg van Axiom IC.

Nog eens tien jaar later begint Mensink aan een nieuw avontuur. ‘Ik ben naar Ansem gekomen omdat ik het hartstikke leuk vind om weer een bedrijf op te kunnen bouwen’, motiveert hij de stap. Daarnaast draagt hij Twente een warm hart toe. ‘Ik wil graag mijn steentje bijdragen om meer werkgelegenheid te creëren in deze regio.’

Dat steeds meer bedrijven hun hengel uitwerpen in de vijver van Nauta, ziet Mensink dan ook niet als iets negatiefs. ‘We hebben hier inderdaad een groeiende concurrentie op de arbeidsmarkt, maar meer bedrijven betekent meer aantrekkingskracht voor de regio. En daar heeft iedereen baat bij. Een sterker ecosysteem trekt meer studenten en meer potentiële klanten.’

Dubbele verschuiving

Ansem is in 1998 ontstaan uit Imec en de Katholieke Universiteit Leuven. Zoals de naam aangeeft, is het bedrijf begonnen in de analoge semiconductors. In de loop der jaren is daar steeds meer digitaal bij gekomen. ‘Onze eerste chip was een gps-ontvanger. Die was puur analoog, want er kwam een digitale chip naast’, aldus Gogaert, die Ansem oprichtte samen met de huidige cto Jan Crols. ‘Zeer uitzonderlijk nog zijn chips puur analoog. Het is allemaal mixed-signal.’ Maar analoog blijft belangrijk. ‘Dat is de reden dat mensen bij ons komen: de rf-link, datacommunicatie op hoge snelheid, low power.’

‘Voor alle sensoren heb je wel iets van analoog nodig’, gaat Gogaert verder. ‘De buitenwereld is analoog’, haakt Mensink in. ‘De binnenwereld is wel steeds meer digitaal, want de rekenkracht die devices flexibel en smart maakt, is digitaal. En met nieuwe technologieën wordt die rekenkracht steeds groter en steeds goedkoper. Van de buitenwereld wil je zo snel mogelijk die computer in; de overgang van analoog naar digitaal wil je zo dicht mogelijk bij die buitenkant krijgen. Maar het kleine beetje dat ertussen zit – signaalconditionering, filtering, mixing – moet wel heel goed zijn werk doen, en bovendien steeds sneller zijn. Dus het analoog dat overblijft, dat is nog steeds heel significant, wordt steeds moeilijker, steeds uitdagender.’

Gogaert ziet nog een andere verschuiving, een dubbele zelfs. Zijn bedrijf is groot geworden met designservices voor grote halfgeleiderfabrikanten, traditioneel van buiten Europa. Steeds vaker levert Ansem echter complete chips, met name aan Europese oem’s. Voor deze klanten verzorgt het niet alleen het ic-design, maar voert het ook de regie over de massaproductie en over het test- en acceptatietraject. Gogaert: ‘Vandaag doen we meer dan vijftig procent in Europa.’ Ook de verhouding designservices-chips is omgeslagen in het voordeel van de laatste activiteit.

En dit zal alleen nog maar verder kantelen, verwacht Gogaert. ‘Steeds meer bedrijven laten eigen asics ontwerpen. Enerzijds komt dat doordat de prijzen van met name maskersets flink naar beneden zijn gegaan. Waar een set een paar jaar geleden nog een paar ton kostte, heb je er nu al een voor een ton. Dat is betaalbaar als je een miljoen chips per jaar nodig hebt. Anderzijds kun je er je ip beter mee beveiligen. Een pcb met componenten kan iedereen namaken; een chip is toch al een drempel.’

Ansem_Sensimed_oogsensor
Ansem heeft onder meer een chip ontwikkeld voor een onderzoekssensor in het oog. Naast dit ic bevat de lens zes cirkelvormige circuits: twee voor de (draadloze) vermogensoverdracht en vier om te meten. Een spoel om het oog levert de energie en ontvangt de meetgegevens, die vervolgens worden opgeslagen in een draagbare datalogger.

Alom gekend

In bijna twintig jaar is Ansem gestaag uitgegroeid tot een gevestigde naam in de asic-wereld, tegen meerdere economische tegenwinden in. De sleutel tot dit succes is risicospreiding, stelt Gogaert. ‘In 2001 en 2008 hebben we meegemaakt hoe gevoelig grote halfgeleiderbedrijven zijn als het economisch slecht gaat. Wij hebben ons hiertegen gewapend doordat we in uiteenlopende niches de wereldleiders bedienen. Zo hebben we onder meer chips ontwikkeld voor een watermeter, voor satellietcommunicatie, voor een onderzoekssensor in het oog en voor een industriële printer. Deze markten zijn zo verscheiden dat ze niet allemaal tegelijk in een dip zitten. En een bedrijf als Phonak, al sinds 1999 een klant van ons, heeft met zijn gehoorapparaten eigenlijk nog nooit een dip gekend.’

Groei is goed, maar niet het hoogste goed voor Ansem. ‘Het is niet ons streven om de grootste te zijn; we willen alom gekend zijn’, zegt Gogaert. ‘Onze doelstelling is dat als je in Europa een chip nodig hebt in je applicatie, je bij ons komt voor een offerte. We willen in Europa de leading provider zijn van asics. Dat is te zeggen: leidend op het gebied van volledige chips voor oem-bedrijven. We werken nog wel voor halfgeleiderfabrikanten, maar dat zal niet meer het grootste deel van onze omzet bepalen.’

In Twente wil Gogaert snel voldoende kritische massa hebben. ‘In Leuven willen we uiteraard ook groeien, maar in Enschede rapper, in alle functies, maar met name in mixed-signal ontwerp. Het is niet de bedoeling dat elk kantoor zijn eigen specialisatie krijgt; vanuit beide willen we al onze expertise kunnen aanbieden. Naar verwachting zullen de twee vestigingen eind dit jaar samen op zestig mensen zitten – we zijn in gesprek met enkele mensen die nog aan het afstuderen zijn.’